Controllers: tweederde van de corporaties in alarmfase geel of rood
Daan Dorr gaf 7 juni 2011 een workshop op de Aedes controllersbijeenkomst. Hieronder een korte impressie van wat in de workshop werd besproken.

Bij ongewijzigd beleid worden de lasten vanaf 2014 hoger dan de opbrengsten. (De lasten stijgen jaarlijks met 3,6%, terwijl de huuropbrengsten inflatievolgend zijn en de inkomsten uit verkoop sterk teruglopen.) Dat was de boodschap bij de start van de bijeenkomst van het controllersnetwerk van Aedes op 7 juni jl.

Urgentie om te bezuinigen
Gevraagd naar de urgentie om te bezuinigen gaf 40% van de deelnemers aan de zaken wel onder controle te hebben. Zo’n 60% gaf aan dar alarmfase geel of rood was ingesteld: de noodzaak tot ingrijpen in de kosten is hoog! ‘Als we niks doen, gaan we naar de haaien’ zo vatte één van de deelnemers de situatie voor zijn corporatie gevat samen. Meerdere corporaties gaven aan kosten te besparen om straks nog steeds voldoende investeringsruimte te hebben. Andere waren eerder al in actie gekomen vanwege tegenvallers op projecten en grondposities.

Grote verschillen in kosten
Dat er mogelijkheden zijn voor bezuinigingen geven de cijfers van het Centraal Fonds aan. De verschillen in kosten tussen corporaties zijn wel erg groot. De duurste heeft driemaal zoveel bedrijfslasten per vhe dan de goedkoopste en dan laten we de hele kleine coöperaties buiten beschouwing. Dat laat vermoeden dat in de branche nog weinig geaccepteerde ‘best practices’ zijn.

Bezuinigingen die genoemd werden:
• versobering van nieuwbouwprojecten
• lagere prijzen voor leveranciers
• gedwongen vertrek van medewerkers
• terugbrengen van de projectenportefeuille.

Financiële sturing
Geconstateerd werd dat de financiële sturing vaak nog te wensen over laat: er wordt een budget opgesteld op basis van eerdere uitgaven. Wanneer die uitgaven hoger uitvallen wordt het budget meestal naar boven bijgesteld. Managers worden dus nauwelijks aangesproken, laat staan afgerekend op het werken binnen het budget. Het is nodig om elkaar meer en consequent aan te spreken op de kosten en het budget. Waarom niet eerst een budget stellen en daarna de activiteiten invullen? Dit bedrag is beschikbaar voor planmatig onderhoud, probeer daarbinnen zoveel mogelijk kwaliteit te leveren. Dat bevordert de creativiteit van manager en medewerkers.

Optimaliseren van proces
Geconstateerd werd verder dat de procesarchitectuur vaak meer gericht is op beheersen dan op verbeteren en optimaliseren. Vaak zijn nog deelprocedures beschreven in plaats van de 10 – 12 primaire processen van de corporatie. Dat maakt het optimaliseren van een proces erg lastig omdat het verloop van het proces over de verschillende afdelingen niet in beeld is: ‘We zijn nog te veel op beheersen en voorschrijven gericht en minder verbeteren en klanttevredenheid’.